Een website gaat niet stuk met een knal. Hij zakt langzaam weg.
Dat is het vervelende eraan. Een lekkend dak zie je. Een kapotte deur voel je. Maar een website die er nog steeds hetzelfde uitziet als vorig jaar, kan er ondertussen van binnen behoorlijk uit zijn gelopen. Trager. Onveiliger. Met een formulier dat al maanden nergens meer aankomt.
En de eigenaar merkt het als laatste. Want jij bezoekt je eigen site vanaf je eigen laptop, op je eigen wifi, met alles al in je cache. Voor jou is hij snel. Voor de rest van de wereld misschien niet.
Hieronder vijf tekenen die ik vaak tegenkom als iemand me vraagt even naar een site te kijken. Geen van de vijf is een ramp. Samen zijn ze dat wel.
1. Hij is trager dan een jaar geleden
Dit is het teken dat je het minst opmerkt en dat het meeste kost.
Een site wordt zelden in één keer traag. Het gaat met kleine beetjes. Er komt een plugin bij. Iemand zet een foto van 4 MB rechtstreeks uit de camera op een pagina. Er wordt een tracking-script toegevoegd voor een campagne die allang is afgelopen, maar het script blijft staan. Elk stukje is klein. Samen zijn ze een steen in je rugzak.
En traag is duur. De kans dat iemand wegklikt stijgt met 32 procent als de laadtijd van 1 naar 3 seconden gaat. Twee seconden. Dat is niks, en toch haakt bijna een derde meer mensen af. Hoe groot dat eerste moment is, schreef ik in je bezoeker heeft al een mening voordat hij iets heeft gelezen.
Wat je nu kunt doen: open je site op je telefoon, op 4G, buiten je eigen wifi. Niet op je laptop. Voelt het traag? Dan is het traag.
2. Je plugins staan al maanden op “update beschikbaar”
Ga naar je WordPress-dashboard en kijk hoeveel updates er wachten. Bij sites waar niemand naar omkijkt zijn dat er vaak tien of meer, en staan er een paar al een half jaar.
Het lastige is dat mensen dit uitstellen om een goede reden. Ze zijn bang dat er iets breekt. En die angst is niet onterecht, want soms breekt er inderdaad iets bij een update. Maar de oplossing is niet om nooit meer te updaten. Dan wordt de kloof alleen groter, en op een dag moet je een sprong maken van twee jaar in één keer. Dat gaat pas echt mis.
De oplossing is saai: een testomgeving, een backup vooraf, en updates in kleine stapjes. Elke maand een klein beetje in plaats van eens per twee jaar een groot avontuur.
Kijk trouwens ook naar plugins die niet meer worden bijgewerkt door de maker zelf. Een plugin waar al drie jaar niks aan is gedaan, is geen stabiele plugin. Dat is een verlaten plugin.
3. Je hebt een backup, maar je hebt hem nooit teruggezet
Bijna iedereen zegt ja op de vraag “heb je een backup?”.
De echte vraag is een andere: heb je die backup weleens teruggezet? Weet je zeker dat er iets in zit? Weet je waar hij staat, en kun je erbij als je hostingaccount zelf het probleem is?
Ik kom regelmatig backups tegen die netjes elke nacht draaien en die niemand ooit heeft geopend. Soms zit de database er niet in. Soms staat het bestand op dezelfde server als de site, wat betekent dat je bij een serverprobleem allebei kwijt bent. Een backup die je nooit hebt getest, is geen backup. Dat is een gevoel.
Wat je nu kunt doen: pak je meest recente backup en zet ’m terug in een testomgeving. Duurt een uur. Dan weet je het.
4. Er staan dingen op die je niet meer bedoelt
Dit is het teken dat het minst technisch is en dat bezoekers het snelst zien.
Een vacature van twee jaar geleden die nog online staat. Een pagina over een dienst die je niet meer doet. Openingstijden van vorige zomer. Een contactformulier dat naar een mailadres stuurt dat niet meer bestaat, dus de berichten verdwijnen gewoon. Een teamlid dat er allang niet meer werkt.
Op zichzelf is elk van die dingen een detail. Maar iemand die je nog niet kent, leest het anders. Die denkt: als ze hier niet op letten, waar letten ze dan nog meer niet op? Dat is niet eerlijk, maar zo werkt het wel.
Test dat formulier eens. Serieus. Vul het in en kijk of het aankomt. Ik doe het bij elke site die ik overneem, en het gaat vaker mis dan je zou hopen.
5. Je weet niet wie het bijhoudt
Dit is eigenlijk het teken onder alle andere tekens.
Als ik vraag wie het onderhoud doet, hoor ik vaak: “de bouwer, denk ik?” Of: “we hebben iemand gehad, maar die doet nu iets anders.” Of het eerlijkste antwoord: “eh.”
Zolang niemand het is, is het niemand. Dan gebeurt het niet, tot het misgaat. En op dat moment wordt het duur, want dan is er haast, en haast is de duurste manier om iets op te lossen.
Dit hoeft niet groot te zijn. Het gaat er niet om dat je een contract hebt. Het gaat erom dat er een naam is en een moment. Iemand die er elke maand een half uur naar kijkt. Meer is het vaak niet. Hoe zo’n vast aanspreekpunt eruitziet, lees je op website beheer.
Wat je nu kunt doen
Je hoeft dit niet in één middag op te lossen. Begin klein:
- Open je site op je telefoon, buiten je eigen wifi.
- Vul je eigen contactformulier in en kijk of het aankomt.
- Tel je openstaande updates.
- Zoek uit waar je backup staat en of je erbij kunt.
- Zet een terugkerende afspraak in je agenda. Eén keer per maand, dertig minuten.
Die laatste is de belangrijkste. De andere vier zijn een momentopname. De agenda-afspraak is wat voorkomt dat je hier over een jaar weer staat.
Achterstallig onderhoud is bijna nooit één groot probleem. Het is een stapeltje kleine dingen die niemand heeft opgepakt, omdat het van niemand was. Hoe dat er praktisch uitziet, staat in waarom website-onderhoud belangrijker is dan je denkt, en wat ik zelf voor mensen doe lees je op de pagina website-onderhoud.
Twijfel je of je site achterloopt? Doe de gratis webscan of stuur me het adres, dan kijk ik er even naar. Kost je niks en dan weet je het.
Bron: Think with Google, over de invloed van laadtijd op wegklikken: Think with Google – page load time statistics.
Veelgestelde vragen
Wat is achterstallig onderhoud aan een website?
Achterstallig onderhoud betekent dat de technische taken die een website draaiend en veilig houden al een tijd niet zijn gedaan. Denk aan updates van WordPress, het thema en de plugins, backups die niet worden gecontroleerd, en verouderde inhoud die nooit is opgeruimd. De site werkt nog, maar wordt langzaam trager en kwetsbaarder.
Hoe vaak moet je een website onderhouden?
Voor de meeste kleine zakelijke websites is één keer per maand genoeg. In dat halfuur tot uur controleer je de updates, kijk je of de backup werkt, test je het contactformulier en loop je de laadtijd na. Bij een webshop of een site met veel bezoekers is elke twee weken verstandiger, omdat een storing daar direct omzet kost.
Wat gebeurt er als je je website niet onderhoudt?
Drie dingen, meestal in deze volgorde: de site wordt trager, er ontstaan beveiligingsgaten via verouderde plugins, en op een dag breekt er iets waar je niet zelf uitkomt. Herstel achteraf kost bijna altijd meer tijd en geld dan het onderhoud dat je had kunnen doen. Bij een gehackte site komt daar nog opschonen en het herstellen van je vindbaarheid in Google bij.
